Tam bir kitap kurduyken ve artık elinize aldığınız kitabı bir türlü okumaya başlayamadığınız ya da okuduğunuz sayfalardan keyif almadığınız zamanlar oldu mu? Eğer cevabınız evet ise üzülmeyin, yalnız değilsiniz. Kitaplarla aranızın açıldığı bu duruma “reading slump” yani “okuma tembelliği” adı veriliyor. Bu durumu yaşayan pek çok insan reading slump tam olarak nedir, geçici bir durum mudur yoksa kalıcı mıdır merak ediyor.
Eğer siz de kitaplarla yeniden bağ kurmak istiyor ve reading slump nasıl geçer diye merak ediyorsanız yazımızı okumaya devam edebilirsiniz.
Reading Slump (Okuma Tembelliği) Nedir?
Reading Slump, kısaca kitap okunamayan uzun döneme verilen isimdir. Elinize kitap almak istemez, zorla başlasanız da devam etmek istemez hatta kitap dahi görmek istemezsiniz. Bu nedenle başladığınız her kitap yarım kalır ve ne kadar kendinizi vermek isteseniz de kitaplardan zamanla uzaklaşırsınız. Bu dönemin uzunluğu ise kişiden kişiye değişiklik gösterebilmektedir.
Reading Slump (Okuma Tembelliği) Neden Olur?
Günlük yaşamda herkesin farklı zorlukları bulunuyor. İş yükü, sınav kaygısı, ailevi problemler derken insanın zihni sürekli meşgul hâle geliyor. Bu yoğunluk arttıkça kitap okumak da ister istemez giderek zorlaşıyor.
Çünkü okumaya çalıştığınız her satır, aklınızdaki başka bir düşünceyi tetikliyor ve dikkatiniz hızla dağılıyor. Bir süre sonra sayfalar ilerlemiş olsa bile okuduklarınızdan hiçbir şey aklınızda kalmadığını fark ediyorsunuz. Bu durum tekrarlandıkça kitapla aranıza mesafe giriyor ve okuma isteğiniz azalıyor. Böyle zamanlarda atılacak en önemli adım, üzerinizdeki stres kaynaklarını fark edip onları azaltmaya çalışmaktır. Çünkü stres ne kadar yoğun ve kalıcı olursa, okuma alışkanlığınızdan kopuş da o kadar uzun sürer. Reading slump (okuma tembelliği) nedenlerinden bazılarını yakından inceleyelim.
Okumak İçin Motivasyon Eksikliği
Bazen ortada hiçbir sorun yokken de kitap okuyamayız. Bu durumu motivasyon eksikliğiyle açıklamak mümkündür. Herkesin motivasyon kaynağı farklı olabilir. Meditasyon yapabilir, uzun zamandır okumak istediğiniz kitapları alabilir, arkadaşınızla birlikte okumaya çalışabilirsiniz. Önemli olan kendinize en uygun motivasyon yöntemini bulmak.
Yanlış Kitap Seçimi
Yanlış kitap seçimi, günümüzde çok yaygın olan ve kitaplardan adım adım uzaklaştıran durumlardan biridir. Örneğin; bilim kurguyu çok seviyorsunuzdur fakat dünya klasikleri konusunda eksik olduğunuzu hissedersiniz. Bu düşünceyle, hazırlıksız bir şekilde ağır bir klasiğe başlamak okuma isteğinizi hızla düşürebilir. Klasiklere uygun giriş kitapları yerine Suç ve Ceza ya da Anna Karenina gibi eserlerle başlamak, sizi bu türe karşı soğutabilir ve kitapları yarım bırakmanıza neden olur. Üst üste yapılan bu yanlış seçimler zamanla okuma hevesinizi törpüler ve sonunda kendinizi okuma tembelliğinin içinde bulursunuz.
Kitap Okuyamamakta Çevresel Faktörler
Reading slump yani okuma tembelliği oluşumunda çevresel faktörler de oldukça etkilidir. Sürekli ekran karşısında vakit geçirmek, zamanla kitaplara olan ilgiyi azaltabilir. Bunun yanında, kişinin bulunduğu çevredeki okuma alışkanlıkları ve okuma kültürü de bireyin kitapla kurduğu bağı doğrudan etkiler. Bu nedenle reading slump sadece psikolojik değil, aynı zamanda çevresel etkenlere dayanan bir durum olarak ele alınmalıdır.
Reading Slump (Okuma Tembelliği) Nasıl Geçer?
Reading slump’ı aşmak her zaman kolay olmasa da mümkündür. Birkaç küçük ama etkili yöntemle bu sürecin üstesinden gelmek ve okuma alışkanlığını yeniden kazanmak mümkündür. Aşağıdaki öneriler bu konuda size yol gösterebilir:
Okumaya Küçük Dokunuşlarla Geri Dönün
Okuma isteğiniz azaldığında kendinizi kalın romanların altına sokmak zorunda değilsiniz. Kısa öyküler, denemeler ya da hızlı okunabilen kitaplar bu süreçte çok daha işlevseldir. Küçük hedefler, okuma sürecini gözünüzde büyütmeden ilerlemenizi sağlar ve her biten kitapla birlikte motivasyonunuzu artırır.
Okumaktan Keyif Aldığınız Türü Hatırlayın
Reading slump’ın en yaygın nedenlerinden biri, o anki ruh hâlinize uygun olmayan kitaplar seçmektir. Klasikler sizi zorlayorsa kendinizi buna mecbur hissetmeyin. Bilim kurgu, kişisel gelişim, fantastik, çağdaş romanlar ya da ilgi duyduğunuz başka türler okuma isteğinizi yeniden canlandırabilir. Önemli olan “okumak zorunda olmak” değil, okumaktan keyif almaktır.
Okuma Alanınızı Değiştirin
Bazen sorun kitapta değil, ortamda olur. Hep aynı yerde okumaya çalışmak zihni köreltebilir. Balkon, park, kafe ya da sessiz bir doğa köşesi okumayı daha cazip hâle getirebilir. Mekan değişikliği, dikkatinizi toparlamanıza ve okumayı daha keyifli bir deneyime dönüştürmenize yardımcı olur.
Ekran Detoksu Yapın
Telefon, bilgisayar ve televizyonla geçirilen uzun saatler kitaplara ayırdığınız enerjiyi fark etmeden tükettiğinden bahsetmiştik. Gün içinde kısa süreli bile olsa ekranlardan uzaklaşmak, zihnin yeniden odaklanmasını sağlar. Kitaba ayırdığınız zamanı “bildirimlerden arınmış” bir zaman dilimi hâline getirmek fark yaratır.
Sesli Kitaplara Şans Verin
Fiziksel olarak kitap okumak zor geliyorsa, sesli kitaplar harika bir alternatiftir. Yürürken, ev işleri yaparken ya da dinlenirken bir hikayeye kulak vermek okuma alışkanlığını tamamen koparmadan sürdürmenizi sağlar. Bu yöntem, kitaplarla bağınızı farklı bir biçimde canlı tutar.
Tanıdık Bir Kitaba Geri Dönün
Daha önce okuduğunuz ve sevdiğiniz bir kitabı yeniden elinize almak güvenli bir başlangıç olabilir. Tanıdık karakterler ve bildik bir hikaye, okuma sürecine alışmanızı kolaylaştırır ve üzerinizdeki baskıyı azaltır.
Okuma Ritüeli Oluşturun
Her gün aynı saatte, kısa da olsa okumayı alışkanlık hâline getirmek reading slump’ı aşmanın etkili yollarından biridir. Sabah kahvesiyle birkaç sayfa ya da uyumadan önce kısa bir okuma rutini zamanla zihnin bunu kabullenmesini sağlar.
Okumayı Sosyalleştirin
Bir kitabı bir arkadaşla aynı anda okumak, sonrasında üzerine konuşmak ya da çevrimiçi kitap topluluklarına katılmak okuma sürecini daha eğlenceli hâle getirir. Paylaşım, motivasyonu artıran güçlü bir etkendir.
Okuma Yolculuğunuzu Not Alın
Bir kitap günlüğü tutmak; düşüncelerinizi, alıntıları ve hislerinizi yazmak okuma deneyimini derinleştirir. Bu yöntem, kitaplarla kurduğunuz bağı güçlendirirken okuma sürecini daha bilinçli ve keyifli hâle getirir.
Reading slump, hemen hemen her kitapseverin hayatında en az bir kez karşılaştığı doğal bir süreçtir. Okuma isteksizliği; zihinsel yorgunluk, çevresel etkenler ya da günlük hayatın temposu nedeniyle ortaya çıkabilir. Ancak bu durum kalıcı değildir. Kendinize uygun yöntemleri bulduğunuzda okuma alışkanlığınıza yeniden kavuşmanız mümkündür. Unutmayın, kitaplar bir zorunluluk değil; keyifli bir yolculuktur ve bu yolculuğa her zaman yeniden başlamak mümkündür.
Kapak Fotoğrafı: freepik.com
