Azerbaycanlı sanatçı Medina Kasimova, In the After-Image başlıklı kişisel sergisiyle 15 Mayıs’ta Azerbaycan Ulusal Halı Müzesi’nde izleyiciyle buluştu. Daria Kravchuk küratörlüğünde ve Vladamir Opredelenov eş küratörlüğünde hazırlanan sergi, sanatçının resim, mozaik, vitray, dijital medya ve halı gibi farklı mecralarda geliştirdiği üretimlerini bir araya getirerek, görsel imgenin malzeme, hafıza ve algı üzerinden nasıl dönüşebildiğine odaklanıyor.
Zorlayıcı Kişisel Deneyimlerin Sanatsal Akışı
Medina’nın pratiği; kırılganlık ile güç, hayatta kalma ile yenilenme arasındaki gerilimlerden besleniyor. Sanatçının kişisel deneyimlerinden — özellikle de erken yaşlarda yaşadığı sağlık sorunları ve iletişimin sınırlı kaldığı dönemlerden — beslenen bu üretimler, sanatın bir iletişim ve varoluş biçimi olarak nasıl işlediğini ortaya koyuyor. Sanatçı için imge üretimi, yalnızca görsel bir süreç değil; bedensel, duygusal ve duyusal bir deneyim alanı.
İmgenin Farklı Materyallerle Yeniden Doğuşu
“In the After-Image”, imgenin farklı materyaller ve yüzeyler arasında nasıl yeniden ortaya çıktığını araştırıyor. Bir resim, dijital formda yeniden belirebiliyor; ardından vitray, mozaik ya da halı dokuması olarak yeniden vücut bulabiliyor. Bu dönüşümler imgeyi sabitlemekten çok, onun her tekrarında farklı bir biçimde var olmasına olanak tanıyor. Renk, ritim ve mekânsal deneyim her yeni yüzeyde değişiyor; geriye kalan şey, sabit bir “orijinal” değil, dönüşerek süren bir iz oluyor.
“In the After-Image”, imgenin boya, cam, tekstil, dijital ışık, ses ve koku gibi farklı duyusal ve maddi ortamlardan geçerken geride bıraktığı izlere odaklanıyor. Medina’nın pratiğinde bu iz, yavaşlayan bir bakış, tekrar eden bir jest ve duyulara açılan bir iletişim biçimi olarak varlığını sürdürüyor.
Çok Duyulu Sergi Deneyimi
Sergi, görselin ötesine geçerek çok duyulu bir deneyim sunuyor. Halı üretim süreçlerinden kaydedilen sesler, mekân boyunca yankılanan bir ses yerleştirmesine dönüşüyor; zanaatkârın ritmik hareketleri melodik bir yapıya evriliyor. Buna ek olarak, parfüm markası Nose tarafından tasarlanan iki özgün koku, serginin duyusal katmanlarını genişleterek mekânda yeni bir algısal boyut açıyor.
Serginin başlığı, “after-image” yani “art imgesi” kavramına referans veriyor. Bir görüntü gözden kaybolduktan sonra zihinde kalan görsel iz anlamına gelen bu kavram; ne görüntünün kendisi, ne de bir kopyasıdır. Işık, renk ve bakış süresiyle oluşan bu geçici varlık, varlık ile yokluk, görülen ile hatırlanan arasındaki belirsiz alanda var olur. Sergi, bu algısal aralığı sanatçının üretimleri üzerinden araştırıyor.
Ulusal Halı Müzesi ile Serginin Özel Bağı
Sergi, Azerbaycan Ulusal Halı Müzesi’nin bağlamında, desen, tekrar ve zanaat geleneğiyle de bir diyalog kuruyor. Halı kültüründe tekrar, salt bir süsleme değil; bedensel pratikler, ustalık ve kuşaklararası bilgi aktarımıyla varlığını sürdüren yaratıcı bir sistemdir. Medina’nın halı üretimleri de bu yaklaşımı günümüze taşıyor: Halılar, yalnızca bir yüzey değil; resimsel imgelerin dokusal ritimlere dönüştüğü yeni ifade alanlarıdır.
In the Afer-Image Türkiye Yolculuğu
Serginin 2027 yılında Türkiye’de de izleyiciyle buluşması planlanıyor. Bu sergi yolculuğu, Türkiye ve Azerbaycan arasındaki kültürel bağları sanat aracılığıyla güçlendirmeyi ve iki ülke arasında yeni bir kültürel diyalog alanı açmayı hedefliyor.
Sanatçı Medina Kasimova Kimdir?
Disiplinlerarası sanatçı Medina; yağlı boya resim, heykel, vitray, mozaik ve dijital medya gibi farklı alanlarda üretim yapmaktadır. Pratiği, kişisel dayanıklılık ve dönüşüm hikâyesine dayanır; içsel güç, kırılganlık ve karşılıklı bağlılık temalarını merkeze alır.
Medina’nın sergi pratiği, farklı mecralar arasında sürekli genişleyen bir üretim alanına işaret eder. 2018 yılında Moskova’daki Multimedia Art Museum’da açtığı kişisel sergiyle uluslararası sanat sahnesine adım atan sanatçı, ardından pek çok önemli platformda yer almıştır. Dikkat çeken projeleri arasında EXTENSION.AZ: Off the Velvet Chest (Triumph Gallery, 2019), COP29 kapsamında Bakü’de gerçekleştirilen büyük ölçekli dijital gösterimler (2024), The Armory Show süresince Times Square’de sunulan Light Visions (2024), Art Basel Miami kapsamında Reflective Surfaces (2024), Art Basel Hong Kong sırasında Luminance (2025) ve FATVillage Metaverse’te IMX3 desteğiyle hayata geçirilen metaverse tabanlı kişisel sergisi From Canvas to Code (2025) yer alır. Sanatçı ayrıca 2025’te Berlin Art Week kapsamında Berlin genelinde 567 dijital billboard üzerinde şehir çapında bir yerleştirme gerçekleştirmiş; Seul, Taipei, Dublin ve Miami’de de dijital billboard sergileri düzenlemiştir.
Medina, Azerbaycan Sanatçılar Birliği üyesidir. Aynı zamanda ART Registry’nin resmi sanatçısı olarak görev almakta ve sanatın psikolojik ve duygusal iyileştirici gücünü odağına alan filantropik girişim “The Healing Power of Art”projesini yürütmektedir.
